Trọng lượng xe ô tô tại Trung Quốc đang ghi nhận mức tăng đáng kể. Theo dữ liệu, trọng lượng không tải trung bình của xe mới đã tăng từ 1.312 kg vào năm 2012 lên 1.704 kg vào năm 2024, tức tăng 392 kg trong vòng 12 năm. Đáng chú ý, giai đoạn 2020-2024 chứng kiến mức tăng lớn hơn cả 8 năm trước đó cộng lại.
Pin xe điện là yếu tố then chốt
Giới chuyên gia nhận định, làn sóng chuyển đổi sang xe điện nhanh chóng tại Trung Quốc là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này. Các dòng pin phổ biến như LFP và NMC ternary đã đạt đến giới hạn về mật độ năng lượng. Để đáp ứng nhu cầu về quãng đường di chuyển dài hơn, các nhà sản xuất buộc phải trang bị những bộ pin có kích thước lớn hơn, kéo theo trọng lượng xe tăng lên đáng kể.
Các mẫu xe năng lượng mới (NEV) phổ biến cho gia đình thường có bộ pin nặng từ 500-650 kg, thậm chí lên tới 700-800 kg cho các phiên bản chạy đường dài. Bên cạnh đó, hệ thống mô-tơ điện, bộ điều khiển công suất và cấu trúc khung gầm gia cố để bảo vệ pin cũng góp phần làm tăng trọng lượng tổng thể.
Thị hiếu người tiêu dùng cũng đang dịch chuyển sang các dòng xe cỡ lớn. Sự lên ngôi của SUV, MPV hạng sang và các mẫu xe đầu bảng đã thúc đẩy các hãng sản xuất mở rộng kích thước và tích hợp thêm nhiều tiện nghi.
Xe điện hạng sang thể hiện rõ xu hướng
Sự ra mắt của nhiều mẫu xe mới gần đây minh chứng cho xu hướng tăng trọng lượng phi mã trong phân khúc xe điện hạng sang tại Trung Quốc. Điển hình là Maextro V800, một mẫu MPV hạng sang có chiều dài 5,5m, trọng lượng không tải khoảng 3,2 tấn và trọng lượng toàn tải đạt 3,8 tấn.
MPV hạng sang Maextro V800 có trọng lượng không tải khoảng 3,2 tấn. Ảnh: Maextro
Dữ liệu từ China EV DataTracker cho thấy các dòng xe kích thước lớn vẫn giữ sức hút mạnh mẽ ở phân khúc cao cấp. Doanh số của Maextro với các mẫu xe đầu bảng cỡ lớn như S800 cho thấy nhu cầu cao, bất chấp trọng lượng không tải đã vượt ngưỡng 3 tấn.
Để giải quyết vấn đề này, các hãng đang tập trung cải tiến công nghệ pin, như CATL giới thiệu thế hệ pin Qilin thứ ba với mật độ năng lượng cao, giúp giảm khối lượng pin mà vẫn đảm bảo quãng đường di chuyển.
Bài toán hiệu suất và áp lực hạ tầng
Trọng lượng xe là yếu tố đánh đổi, mang lại lợi ích về tầm hoạt động, độ êm ái và an toàn nhờ bộ pin lớn hơn, khung gầm chắc chắn và hệ thống an toàn tiên tiến. Tuy nhiên, xe nặng hơn tiêu hao nhiều năng lượng hơn, làm tăng tốc độ mài mòn lốp, hệ thống phanh và ảnh hưởng đến khả năng vận hành linh hoạt. Ước tính, giảm 100 kg trọng lượng có thể giúp xe tiết kiệm 7,5% điện năng tiêu thụ trên 100 km.
Xu hướng xe lớn còn làm dấy lên lo ngại về nhu cầu nguyên liệu pin, lượng khí thải trong sản xuất và áp lực phá hủy bề mặt đường sá nhanh hơn.
Cơ quan quản lý siết quy định, ép xe điện "giảm cân"
Trước thực trạng này, cơ quan quản lý Trung Quốc đã can thiệp bằng cách ban hành tiêu chuẩn mới tập trung vào hiệu suất năng lượng. Tiêu chuẩn quốc gia "Giới hạn tiêu thụ năng lượng đối với xe điện - Phần 1: Xe con" có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, áp đặt yêu cầu khắt khe hơn về mức tiêu hao điện năng.
Quy định ưu đãi thuế cho năm 2026 cũng yêu cầu xe thuần điện có trọng lượng trên 2.710 kg phải đạt mức tiêu thụ điện năng dưới 19,1 kWh/100 km (chuẩn CLTC) mới đủ điều kiện giảm thuế.
Trước áp lực chính sách, các hãng xe đang đẩy mạnh đầu tư vào vật liệu nhẹ, pin bán rắn và công nghệ hóa học tăng mật độ năng lượng pin. Mục tiêu là tìm kiếm sự cân bằng giữa kích thước, tầm hoạt động, an toàn và hiệu suất. Giới chuyên gia dự đoán, việc giảm trọng lượng xe sẽ trở thành mục tiêu quan trọng trong giai đoạn phát triển tiếp theo của ngành xe điện Trung Quốc, song song với việc kéo dài quãng đường di chuyển.
